» WAT IS GEOLOGIE

Geologie is voor velen onder jullie een relatief onbekende tak van de natuurwetenschappen. De meesten onder U denken dan aan geologische thema’s die sporadisch aan bod zijn gekomen in de lessen Aardrijkskunde in de humaniora, of aan nieuwsberichten over verwoestende aardbevingen of vulkaanuitbarstingen. Maar geologie is meer dan dat.


 

 

 

 

 

 
   Systeem Aarde
De studie van onze ‘levende planeet’, ‘Systeem Aarde’ zoals wij dat noemen, vormt de kern van de geologie. Het wordt immers steeds duidelijker dat onze planeet zijn uniek karakter te danken heeft aan een uitzonderlijke interactie tussen de dynamische geosfeer, de wereld van vulkanen, aardbevingen en gebergten, de hydrosfeer, de wereld van het water, de atmosfeer, de wereld van de klimaten, en de biosfeer, de wereld van het leven. Doorheen de geologische tijd heeft de dynamiek van de Aarde een enorme impact gehad op de evoluties binnen de andere sferen. Denk maar aan de ijstijden, of het uitsterven van de dino’s. Maar ook de hydro-, atmo- en biosfeer hebben een invloed op de geosfeer, al is het maar door het ‘beeldhouwen’ van prachtige landschappen. Dit evenwicht dat doorheen de geologische tijd ontstaan is tussen deze vier sferen, maakt van de Aarde een unieke planeet. En het is juist dat wat in de geologie bestudeerd wordt.
De geologie is bij uitstek een zeer multidisciplinaire aangelegenheid en past dan ook in de filosofie van de onderwijsvernieuwing binnen de faculteit Wetenschappen, met bijzondere aandacht voor disciplineoverschrijdende opleidingen en een algemene verbreding van de opleiding. Juist om de complexe interacties binnen het ‘Systeem Aarde’ te verstaan, dient de geoloog immers een grondige basiskennis te hebben van biologie, fysica, chemie en wiskunde. Deze intense verstrengeling tussen geologie en de basiswetenschappen komt dan ook duidelijk tot uiting in het vernieuwde bachelorprogramma, waar binnen de algemene natuurwetenschappelijke basisvakken zeer concrete aandacht zal besteed worden aan de geologische relevantie en toepassingen onder de vorm van oefeningen en practica. Deze multidisciplinaire aanpak van het geologische onderzoek wordt nog belangrijker in het vernieuwde masterprogramma.


De expert van de ondergrond
De geoloog is echter ook de expert van de ondergrond. Met deze expertise draagt hij dan ook bij tot de 'duurzame ontwikkeling' van onze leefwereld in al zijn aspecten (bv. grondstoffen, milieu, ...). Het zijn geologen die op zoek gaan naar fossiele brandstoffen (bv. olie, aardgas, steenkool), naar nuttige ertsen en grondstoffen (bv. klei, zand, kalksteen) voor de industrie. Het zijn geologen die op zoek gaan naar drinkwater, en die instaan voor het beheer en berscherming van deze kostbare grondstof. Geologen verstrekken de noodzakelijke informatie over de ondergrond bij grote en kleine infrastructuurwerken, van de aanleg van tunnels en bruggen tot de bouw van je eigen huis. Geologen bakenen ook de gebieden af waar het gevaarlijk bouwen is omwille van de ondergrond en andere georisico's (bv. aardbevingen). Ook het milieu is een hoofdbekommernis van de geoloog. Bij het saneren en opsporen van bodem- en grondwaterverontreinigingen, alsook bij het inrichten van stortplaatsen, zijn geologen steeds betrokken. Voor de berging van radioactief afval is het advies van de geoloog onontbeerlijk.
Ook deze toepassingsgerichte kant van onze discipline is meer dan ooit duidelijk terug te vinden in de filosofie van de vernieuwde bacheloropleiding Geologie, met toepassingsgerichte opleidingsonderdelen, zoals 'toegepaste mineralogie', 'geologie&geochemie van gecontamineerde sites', 'hydrogeologie', 'ingenieursgeologie', 'geofysica', 'ertsen&industriële mineralen', .... Ook doen we een beroep op de expertise van de opleiding Mijnbouw (enkel aan de K.U.Leuven) met vakken zoals 'geostatistiek', 'petroleumwinning', .... In het masterprogramma is er zelfs een specialisatierichting gepland die zich volledig toelegt op toegepaste geologie.


Vertrekkend vanuit de waarneming
Geologie is een ervaringswetenschap. Zij vertrekt immers van de waarneming op terrein, ons natuurlijk laboratorium. Gewapend met hamer, loupe, kompas en notitieboekje trekken we door weer en wind op zoek naar de geheimen van de ondergrond. Vaak maken we echter ook gebruik van luchtfoto’s, satellietbeelden, boringen en tal van geofysische methoden (bv. seismiek, gravitmetrie, ...) om onze zoektocht te vergemakkelijken. In het laboratorium breiden we onze waarnemingen uit op microscopische en submicroscopische schaal. Ook gaan we dan op zoek naar de fysische en chemische eigenschappen van onze gesteenten. Ook modelbouw op krachtige computers is niet meer weg te denken in de geologie. De geoloog gaat niet alleen al deze waarnemingen, verzameld op het terrein als in het laboratorium, ruimtelijk integreren - aan de hand van geografische informatie systemen (GIS) - om zo een driedimensionaal beeld te vormen van de ondergrond. Hij tracht zich ook zicht te krijgen op de evolutie doorheen de tijd, dit door zowel gebeurtenissen in de tijd ten opzichte van elkaar te relateren (stratigrafie) of deze gebeurtenissen absoluut te dateren (geochronologie). Uiteindelijk vormt de geoloog zich een vierdimensioneel beeld van de ondergrond.
Dit zeer diverse instrumentarium van de geoloog komt weerom aan bod in de opleiding Geologie. De terreingeologie staat centraal in tal van excursies, in de proeftijd ten velde, en in het eigen onderzoekswerk. Verder komt het laboratoriumonderzoek aan bod in practica, maar vooral tijdens het eigen onderzoekswerk tijdens de masteropleiding, waar de student ingeschakeld wordt in het lopende onderzoek.

Aan de K.U.Leuven verbinden we er ons toe geologen op te leiden die een duidelijke visie hebben aangaande het belang van een duurzame ontwikkeling van onze planeet Aarde. De exploitatie van de natuurlijke rijkdommen (water, olie&gas, industriële mineralen, ertsen, ... ), het gebruik van de ondergrond als opslagruimte voor huishoudelijk, chemisch of radioactief afval, het aanwenden van de ondergrond als fundament voor grote en kleine infrastructuurwerken mag geen hypotheek leggen op de leefbaarheid van onze planeet voor de volgende generaties. Ook zij hebben immers het recht om in een gezonde leefomgeving op te groeien en een confortabel leven te leiden.
[ terug... ]Omhoog


.



.

Fale hafez


Tabire khab



Copyright 2002-2017